In Hayama, in de prefectuur Kanagawa in Japan, heeft het architectenbureau HYAN een houten woning uit de late jaren zeventig omgebouwd tot een combinatie van woonhuis en studio. Het project, Green Sandwich House genoemd, toont hoe oudere Japanse woningen stap voor stap kunnen worden aangepast in plaats van gesloopt. De architecten Anna Naganuma en Shohei Hasegawa namen de bestaande constructie als uitgangspunt en lieten het huis niet afbreken.
Het huis dateert van vóór 1981, het jaar waarin de Japanse aardbevingsnormen werden aangescherpt. Die oudere constructie werd niet vervangen. De ontwerpers behielden de houten kolommen en balken die geen schade hadden opgelopen en voegden seismische versterkingen toe aan het bestaande skelet. Daarmee wordt het huis opnieuw geschikt gemaakt voor het gebruik van vandaag, zonder dat de oorspronkelijke houtstructuur verloren gaat. Het bureau presenteert die aanpak als een geleidelijke manier om met het verouderende Japanse woningbestand om te gaan.
Ook de indeling is opnieuw bekeken. De ruimten zijn zo geherorganiseerd dat wonen en werken elkaar kunnen overlappen, zodat het huis zowel voor het dagelijks leven als voor het beroep van de bewoners functioneert. De woonkamer op de begane grond is dubbel hoog en vormt het hart van de woning. Waar vroeger een tatamikamer lag, is nu een verdiepte doma aangelegd. Die ruimte is van de matten ontdaan en het vloerniveau is veranderd. Zones worden niet met vaste muren afgebakend, maar met verplaatsbare textiel en niveauverschillen. Daardoor blijft de woning flexibel en kunnen ruimten naar behoefte worden gewijzigd.
Voor de gordijnen werkte het bureau samen met textielkunstenaar Haruka Shoji, die maatwerk ontwierp. De gordijnen filteren het daglicht en het uitzicht op de tuin, en vormen tegelijk een zichtbaar onderdeel van de inrichting. In de keuken en op het waslavabo zijn aanrechtbladen en een wastafel in terrazzo uitgevoerd. Het terrazzo is handmatig en ter plaatse geslepen en vormt een contrast met het verouderde hout. Die combinatie van ruw ouder materiaal en een nieuwe, gladde steensoort geeft het interieur een duidelijke gelaagdheid.
Grote glazen openingen trekken de woonruimte richting het groen, zodat de tuin deel van de dagelijkse leefomgeving wordt. De badkamer op de bovenverdieping kijkt uit over de heuvel, en ook vanuit de andere ruimten blijft het landschap van Hayama zichtbaar. Juist door de glazen gevels en het verspringende vloerniveau voelt de woning ruimtelijk open, terwijl de houten constructie haar karakter behoudt.
De bouw werd uitgevoerd door Deguchi Tategu-ten. Het perceel meet 271,18 vierkante meter, de vloeroppervlakte bedraagt 106,2 vierkante meter. De foto's zijn gemaakt door Katsuhiro Aoki. Het project laat zien dat behoud van bestaande constructies een alternatief kan zijn voor sloop en nieuwbouw, en biedt een voorbeeld voor eigenaars die een oudere woning willen aanpassen aan nieuwe eisen van wonen en werken.
7
