Kunstenaar en technoloog James Bridle combineert in zijn werk functionele zonne-energie met beelden van microscopisch zeeplankton. Zijn reeks Solar Panels (Radiolaria Series) uit 2022 bestaat uit vijf werkende fotovoltaïsche generatoren van elk 100 watt. Het oppervlak van de panelen is geëtst met radiolaria, kleine zeeplanktonsoorten waarvan de skeletten honderden keer vergroot zijn zodat ze zichtbaar worden. Bridle is de auteur van New Dark Age uit 2018, een boek over technologie, natuur en de invloed die mensen en machines op elkaar uitoefenen, en dat thema keert terug in zijn kunstwerken.

De panelen werden getoond in de tentoonstelling Earthbound in HeK Basel in 2022. Bridle zet de energie die de zonnecellen opvangen naast de manier waarop radiolaria licht en voedsel verwerken. Zo legt hij een verband tussen niet-menselijke en menselijke vormen van intelligentie en energieopname. De werken zijn daarmee geen louter decoratieve objecten, maar panelen die daadwerkelijk stroom leveren. Het contrast tussen de microscopische schaal van het plankton en de technische functie van het paneel vormt het uitgangspunt van de reeks.

In 2023 maakte Bridle een tweede installatie, Things Said, Things Seen, and Things Done, op de archeologische site van Elefsina, nabij Athene in Griekenland. Drie panelen van 100 watt zijn er gegraveerd met motieven die verwijzen naar de oude cultus van Demeter: een korenschoof, een papaver en een calathus, de mand die in die cultus werd gebruikt. De panelen leveren de stroom voor de installatie en voor het archeologische terrein zelf. Het werk maakt deel uit van het project Mystery 19 Visual Arts Initiator III. Door oude religieuze symbolen te koppelen aan moderne zonne-energie, brengt Bridle een plek uit de klassieke oudheid en een hedendaagse energiebron samen op één locatie.

Het zeeplankton waarmee Bridle werkt, heeft ook een wetenschapshistorische lading. De Duitse bioloog Ernst Haeckel tekende radiolaria, en in 1866 gebruikte hij de term ecologie voor het eerst. Radiolaria zijn volgens de bronnen terug te voeren tot het Cambrium, een periode die meer dan half miljard jaar geleden begon. Die lange geschiedenis past bij het thema van Bridles werk: het uitdagen van de menselijke uitzonderingspositie en van conventionele ideeën over vooruitgang. Juist omdat deze organismen al zo lang bestaan zonder menselijke tussenkomst, stelt Bridle de vraag wat het betekent om het menselijke perspectief als vanzelfsprekend te beschouwen.

Eerder bracht Bridle al een tentoonstelling met de titel Through Other Eyes in het NeMe Art Centre op Cyprus in 2019. Die titel sluit aan bij zijn streven om andere perspectieven op de wereld zichtbaar te maken. Zijn werk maakt ook deel uit van het hoofdstuk POSTHUMAN UTOPIAS van designboom, samen met INDX|GLOBAL. In dat kader wordt de nadruk gelegd op werk dat de mens niet als middelpunt van de natuur beschouwt, maar als één van vele actoren binnen een gedeeld ecologisch systeem.

21Weergaven

Auteur

Reizen en duurzaam leven

Tim Segers — reizen en duurzaam leven, Leefblik.